Γενικός Κανονισμός για την Ασφάλεια των Προϊόντων
Ο Γενικός Κανονισμός για την Ασφάλεια των Προϊόντων (Κανονισμός (ΕΕ) 2023/988 – General Product Safety Regulation, GPSR) αποτελεί το οριζόντιο και δεσμευτικό κανονιστικό πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης για τη διασφάλιση ότι όλα τα καταναλωτικά προϊόντα που διατίθενται στην αγορά της ΕΕ είναι ασφαλή.
Ο Κανονισμός:
· αντικαθιστά την Οδηγία 2001/95/ΕΚ,
· εφαρμόζεται άμεσα και υποχρεωτικά σε όλα τα κράτη-μέλη,
· ενισχύει ουσιαστικά τις υποχρεώσεις των οικονομικών φορέων,
· συνδέεται άμεσα με το Νέο Νομοθετικό Πλαίσιο (NLF) και τον Κανονισμό (ΕΕ) 2019/1020 για την εποπτεία της αγοράς.
Θεσμικό πλαίσιο
Πεδίο εφαρμογής και υποχρεωτικότητα
Ο Γενικός Κανονισμός εφαρμόζεται:
· σε όλα τα καταναλωτικά προϊόντα, ανεξαρτήτως αν καλύπτονται ή όχι από ειδική εναρμονισμένη νομοθεσία,
· σε προϊόντα που διατίθενται, πωλούνται ή προσφέρονται στην αγορά της ΕΕ, τόσο φυσικά όσο και μέσω ηλεκτρονικού εμπορίου.
Η εφαρμογή του Κανονισμού είναι υποχρεωτική και:
· δεν υποκαθίσταται από πιστοποιήσεις τρίτων χωρών,
· δεν αίρεται από δηλώσεις κατασκευαστών εκτός ΕΕ,
· εφαρμόζεται παράλληλα με ειδικούς κανονισμούς (π.χ. CE), καλύπτοντας τυχόν κενά ασφάλειας.
Βασική αρχή του Κανονισμού είναι ότι:
Κανένα προϊόν δεν μπορεί να διατίθεται στην αγορά της ΕΕ εάν δεν είναι ασφαλές υπό κανονικές ή ευλόγως προβλέψιμες συνθήκες χρήσης.
Έννοια της «Ασφάλειας Προϊόντος»
Η ασφάλεια προϊόντος αξιολογείται λαμβάνοντας υπόψη:
· τα φυσικά, μηχανικά, ηλεκτρικά και χημικά χαρακτηριστικά,
· τη διάρκεια ζωής του προϊόντος,
· τη χρήση από ευάλωτες ομάδες (π.χ. παιδιά),
· τη σήμανση, τις οδηγίες και τις προειδοποιήσεις,
· την αλληλεπίδραση με άλλα προϊόντα.
Η απουσία συγκεκριμένου εναρμονισμένου προτύπου δεν απαλλάσσει τον οικονομικό φορέα από την υποχρέωση απόδειξης της ασφάλειας.
Υποχρεώσεις των Οικονομικών Φορέων
Ο Κανονισμός καθορίζει σαφείς και διακριτές υποχρεώσεις για:
4.1 Κατασκευαστές
Οι κατασκευαστές οφείλουν:
· να σχεδιάζουν και να διαθέτουν μόνο ασφαλή προϊόντα,
· να διενεργούν εκτίμηση κινδύνου,
· να διαθέτουν τεχνική τεκμηρίωση ασφάλειας,
· να εφαρμόζουν διαδικασίες ιχνηλασιμότητας,
· να παρακολουθούν την ασφάλεια του προϊόντος μετά τη διάθεσή του στην αγορά.
4.2 Εισαγωγείς
Οι εισαγωγείς φέρουν αυξημένη ευθύνη, ιδίως όταν ο κατασκευαστής εδρεύει εκτός ΕΕ. Οφείλουν:
· να επαληθεύουν ότι το προϊόν συμμορφώνεται με τον Κανονισμό,
· να διασφαλίζουν τη διαθεσιμότητα τεκμηρίωσης εντός ΕΕ,
· να ενεργούν άμεσα σε περίπτωση κινδύνου,
· να συνεργάζονται με τις αρχές εποπτείας αγοράς.
Σε πολλές περιπτώσεις, ο εισαγωγέας λειτουργεί ως βασικός φορέας ευθύνης.
4.3 Διανομείς και Πάροχοι Ηλεκτρονικών Πλατφορμών
Οι διανομείς:
· δεν είναι παθητικοί μεσάζοντες,
· υποχρεούνται να ελέγχουν εμφανή στοιχεία ασφάλειας,
· να αποσύρουν προϊόντα όταν διαπιστώνεται κίνδυνος.
Οι ηλεκτρονικές πλατφόρμες έχουν επιπλέον υποχρεώσεις συνεργασίας και διαφάνειας.
Ο Κανονισμός:
· ενισχύει τις εξουσίες των αρχών εποπτείας αγοράς,
· επιτρέπει άμεσες ενέργειες (ανάκληση, απόσυρση, απαγόρευση),
· προβλέπει βαριές διοικητικές κυρώσεις και πρόστιμα,
· εισάγει υποχρεώσεις ταχείας κοινοποίησης κινδύνων (Safety Gate / RAPEX).
Η συμμόρφωση δεν είναι τυπική διαδικασία αλλά διαρκής υποχρέωση.
Εποπτεία Αγοράς και Κυρώσεις
Ρόλος της Συμβουλευτικής Υποστήριξης της Εταιρείας μας
Οι υπηρεσίες μας περιλαμβάνουν, ενδεικτικά:
6.1 Δημιουργία και Αξιολόγηση Τεκμηρίωσης Ασφάλειας
· Εκτίμηση κινδύνων προϊόντος,
· Τεχνικές εκθέσεις ασφάλειας,
· Τεκμηρίωση συμμόρφωσης με τις γενικές απαιτήσεις ασφάλειας,
· Έλεγχο οδηγιών χρήσης και προειδοποιήσεων.
6.2 Συντονισμό Απαιτήσεων και Διαδικασιών
· Χαρτογράφηση εφαρμοστέων κανονισμών,
· Συντονισμό μεταξύ εισαγωγέα, κατασκευαστή και τρίτων φορέων,
· Υποστήριξη σε διαδικασίες εποπτείας αγοράς,
· Προετοιμασία φακέλου για πιθανό έλεγχο αρχών.
6.3 Συνεχή Υποστήριξη Συμμόρφωσης
· Υποστήριξη post-market surveillance,
· Διαχείριση περιστατικών ασφάλειας,
· Συμβουλευτική σε ανακλήσεις ή διορθωτικές ενέργειες,
· Επικοινωνία με αρμόδιες αρχές, όπου απαιτείται.
Στόχος της Υπηρεσίας
Στόχος της εταιρείας μας είναι:
· η ουσιαστική κάλυψη των κανονιστικών υποχρεώσεων,
· η μείωση του ρίσκου κυρώσεων και εμπορικών απωλειών,
· και η διασφάλιση ότι τα προϊόντα των πελατών μας διατίθενται στην αγορά με ασφάλεια, διαφάνεια και κανονιστική επάρκεια.
Η προσέγγισή μας βασίζεται σε τεχνική τεκμηρίωση, κανονιστική ακρίβεια και πρακτική εφαρμοσιμότητα, προσαρμοσμένη στο είδος του προϊόντος και στον ρόλο κάθε οικονομικού φορέα.
Νομοθεσία
Κανονισμός (ΕΕ) 2023/988 – Γενική Ασφάλεια Προϊόντων (GPSR)
